رطوبت زن:

چرا از رطوبت زن استفاده می كنيم؟

وقتی كه هوا گرم می شود رطوبت بعضی آن كاهش پيدا می كند و برای آن كه درصد رطوبت بعضی كاهش يابد و به حد آسايش برسدبايد به داخل هوا رطوبت اضافه شود و اين رطوبت زنی ممكن است با آب يا آب گرم يل بخار آب انجام شود.

رطوبت زنی كاربردهای زيادی در صنعت دارد :در بعضی از اتاق ها  و مكان ها ی خاص مانند اتاق های عمل بايد زطوبت نسبی كنترل شود و حدود 45% باشد از الكتريسيته ساكن و جرقه كه باعث انفجار می شود جلوگيری كند.

رطوبت فضا در كارخانجات نساجی و ريسندگی و كارخانه تصفيه كرك بايد زياد باشد، بالا بودن رطوبت نسبی محيط در كيفيت محصولات نقش مهمی دارد در كارخانه ريسندگی چون نخ با سرعت زيادی حركت می كند و احتمال ايجاد الكتريسيته

ساكن زياد و جلوگيری از اين جرقه و آتش سوزی رطوبت محيط را بالامی بردند

و در گلخانه ها، مرغداری ها ، جهت ايجاد جلوه ها ی ويژه، هتل ها ، پارك های تفريحی و تفريگاه ها ، جلوگيری از يخ زدگی در در باغات و كنترل آفات،مراكز پرورش قارچ ، مراكز چوب سازی و چوب بری ها ،جهت جلوگيری از گردو غبار

و كنترل بو .

اگر در زمستان گرمايش بدون رطوبت زنی باعث می شود كه هوای داخل اتاق خشك 20f شود و شرايط اتاق به طرح آسايش نزديك می شود مثلا اگر هوای (72-)

 برسد رطوبت نسبی(22c ) 72f   رطوبت نسبی هوا 100% باشد و به دمای

12%خواهد داشت كه اين تا شرايط آسايش فاصله زيادی دارد . و اكثر دمای هوا

برسد رطوبت نسبی فضا 80% خواهد.f17-باشد و هوا اشباع باشد و به 2272.fc

بود و اين در حالی است كه رطوبت نسبی مورد نياز برای آسايش 40 تا 50%

می باشد.

انواع روش حل گرم كردن و رطوبت زنی:

اگر گرمايشی بدون رطوبت زنی انجام شود:

در اين روش وقتی هوا گرم می شود نقطه شبنم هوا تغيير نمی كنئد و فقط به گرمای مخصوصی هوا اضافه می شود و گرمای نهان ثابت می ماند .اين فرآيند در كوره ها و بخاری ها و رادياتورها كه تجهيزات رطوبت زنی ندارند ديده می شود.

اگر گرمايش با رطوبت زنی انجام شود :

در اين روش گرمايش و رطوبت زنی توسط اسپری آب گرم انجام می شود هوا می تواند همزمان توسط اسپری آب گرم ، گرو و رطوبت زنی شود در طی اين فرآيند آب اسپری بايد جهت تامين گرمای نهان تبخير وگرم شود معمولا توسط بخار اين آب در يك مبدل حرارتی گرم و دائم سير كوله می شود .و دمای اسپری آب به دليل انتقال گرما به هوا كاهش می يابد.   

با اسپری آب گرم و دمای خشك و دمای تر و نقطه شبنم هر سه زياد می شوند .

اگر گرمايش با كويل و رطوبت زنی يا اير واشر:

يكی از روشهای گرمايش و افزايش رطوبت استفاده از كويل است به همراه ايرواشر است كه در ساختمان های صنعتی ، هتلها، ساختمان های اداری قابل استفاده است .

فرآيند كولر آبی است و اختالپی ثابت است و به علت تبخير آب كاهش دما خواهيم داشت و از پس گرمايش استفاده می شود.B-C2)پس گرمايش ايرواشر گرمايش

                                                                    

اگر رطوبت زنی با بخار آب باشد

رطوبت زنی با بخارآب بيشتر در بيمارستان

 مرسوم است و بخار آب با دمای                                  

اسپری می شود ابتدا هوا با كويل 100C

و از اين سيستم در تهويه مطبوع و سردخانه ی نگهداری ميوه و سبزی جات استفاده می شود و رطوبت به صورت بخار اقتصادی وتميز تر و به راحتی قابل كنترل می باشد.چون كويل ها ی حرارتی رطوبت نسبی را كاهش می دهند بهتر است رطوبت زن بعد از كويل باشد چنانچه محلی نياز به رطوبت زنی داشته باشد .رطوبت زنی با بخار از بهترين روشهای رطوبت زنی است رطوبت زنی با بخار حداقل تاثير را و فرآيند رطوبت زنی با بخار يك فرآيند دما (1C) روی دمای خشك هوا دارد (حدود

ثابتی است و تاثيری در تغيير دمای هوا ندارد، اگر بخار رطوبت زنی توسط ديگ بخار تامين شود چون آب قبل از ورود به ديگ بخار سختی گيری می شود در اين سيستم رسوبی تشكيل نمی شود .ضمنا استريل بودن بخار از ديگر مزايای آن است.

محدوديت های رطوبت زنی در زمستان:

فتيم كه رطوبت نسبی مورد نياز برای آسايش 40 تا 50% می باشد.اما به دليل اين كه اين عدد باعث عرق كردن پنجره ها و ديوارهای سرد می شود برای طراحی در

نظر گرفته نمی شود.

رطوبت 50% خواهيم داشت.22C 72Fدر نمودار سايترومتريك برای

W1=58 GV       TPP=52F(1120C)

                                                                                                                        cbair

رطوبت ويژه اتاق

نقطه شبنم

است پنجره ها در روزهای سرد و يخبندان عزق خواهند  11c52f چون نقطه شبنم

خواهند كرد .ديوارهای خارجی يك لايه از بخار دارند كه بين گچ داخل و عايق قرار می گيرند .به عبارت ديگر نقطه شبنم با همراهی ميعان باعث می شود مه اين بخار به لايه های عايق رسيده وموجب از بين رفتن و خرابی عايق ها می شوند بنابراين در رطوبت نسبی 30%برای آسايش انسان بهينه در (32 12  c)70-72fدمای خشك

نظر گرفته می شود .از اين رابطه می توان مقدار آبی كه برای رطوبت زنی به هوا بايد بخار شود را بدست آورد:

M91stur(  lb )  =cfm .*60*(W1-W0)
                 H1             SPV

                 700

                                                                                                                        F.A دستگاهی است كه از خارج وارد دستگاه شدهCFM

رطوبت ويژه اتاقWR

حجم مخصوص هوای خارجSPV

رطوبت ويژه هوای خارجW

سرمايش رطوبت زنی :

هوامی تواند به طور همزمان هر دو رطوبت زنی شود اين فرآيند معمولا در ايرواشر ها وكولر های آبی اتفاق می افتد ، آب در اين سيستم گرم يا سرد نمی شود بلكه آب بدون تغيير دائمی سير كوله می شود .در اين فرآيند دمای مرطوب هوا ثابت می ماند و اختالپی هوا نيز تغيير نمی كند دراثز تبخير آب كه يك عمل گرماگير است گرمای هوا جذب می شود به همين دليل ميزان گرمای محسوس هوا كاهش می يابد  شايان ذكر است كه ميزان كاهش گرمای محسوس با افزايش گرمای نهان به دليل افزايش وزن بخار آب موجود در هوا يكی است به همين دليل تغييری در اختالپی هوا به وجود نمی آيد گرمای محسوس باعث می شود كه مقداری رطوبت تبخير شود و دمای خشك افزايش می يابد .رطوبت نسبی W , RH كاهش می يابد .ولی دمای تو ثابت مانده و

در حالت خروجی 100% است ولی در عمل چنين حالتی اتفاق نمی افتد و معمولا برای ايرواشر ها راندمان تعريف می كنند.كه راندمان ايرواشر اينگونه تعريف می شود كه راندمان ايرواشرا نسبت افت دما ی خشك در حالت واقعی به ماكزيمم افت دمای خشك از لحاظ تئوری است كه رطوبت خروجی از ايرواشر 100% باشد، حداكثر كاهش دمای خشك هوا در ايرواشر ها برابر دمای مرطوب هوا در ورود به اين دانشگاه می باشد .

مقرار واقعی افت دما              =راندمان

حداكثر افت دما از لحاظ تئوری  

                                                     

از اين سيستم در آب و هوای تقريبا خشك و معتدل استفاده می شود .و به دليل رطوبت زياد مانع از تعريق در بدن می شود .و بايد در جايی نصب شود كه به ديوار خارجی

نزديك باشد.و يا در هوای آزاد باشد و در زير آن يك عايق رطوبت نصب شود.

رطوبت گير

چرا از رطوبت گير استفاده می كنيم

اگرسرمايش بدون رطوبت گيری باشد فقط گرمای محسوس هوا جذب می شود كه اين فرآيند عكس حالت گرمايشی بدون رطوبت زنی است اگر سرمايشی هوا بون رطوبت گير باشد در اين فرآيند دمای تر ودمای خشك كاهش يافته ولی نقطه شبنم هوا ثابت مِی ماند و وزن آب موجود در هوا تغيير كمی میكند به دليل كاهش دما در  صد رطوبت نسبی هوا افزايش می يابد تجهيزاتی كه برای سرمايش استفاده می شود در دمای بالا تر از نقطه شبنم كار می كند رطوبت گيری يعنی گرفتن رطوبت از هوا اين عمل به طريقه سطحی و يا به روش سرد كردن انجام می گيرد رطوبت گيری را می توان با دستگاه ايرو واشر انجام داد مشروط برای آنكه دما‍ آب پاشيده شده از نقطه شبنم هوا

عبور از دستگاه پايين تر باشد چون در غير اين صورت تقطير صورت نخواهد گرفت

رطوبت گير در سيستم های تهيه هوای فشرده شده در مخزن و كمپوسورهای رطوبت را از هوا جدا مِ كند و در سيستم های مخابراتی و ديجيتالی بايد رطوبت كمی باشد تا

رطوبت نقش هايی نداشته باشد .

 

سرمايش همراه با رطوبت گيری

به دو طريق می توان همراه با سرمايشی رطوبت زدايی انجام داد 1)سرمايشی

و رطوبت گيری با كويل سرد و اسپری آب سرد 2)سرمايشی و رطوبت گيری شيميايی

سرمايش رطوبت گيری با كويل سرد واسپری آب

هوا می تواند همزمان سرد و رطوبت گيری شو وجهت اجرای اين فرآيند كافی

است هوا را از روی كويل سرد عبور داد.

هوا از روی اسپری آب كه دمای آن از نقطه شبنم پايين تر است عبور كند.

گر مای گرفته شده = Ha-HC=BTU

LB

W1-W2=GR

LB

   HS=HD-HCN BYU

LB

HL=AHA-HD=BTU

LB

گومای كل=HS+HL=BTU

LB

رطوبت گير های شيميايی

هوا در بعضی اوقات توسط روش های شيميايی رطوبت زدايی می شود ، استفاده از سيليكاژل و كلريدليتيم (ليتيم كلرايد)روش های متداول شيميايی جهت رطوبت زدايی هوا می باشند.سيليكاژل ماده ای متخلخل است و توانايی جذب آ ب در آن زياد استبه طوری كه می تواند تا 40%وزن خود آب جذب كند.ولی ظاهر نسبتا خشكی داشته باشد.كلريد ليتيم مايعی است كه می تواند بخار آب موجود در هوا را جذب كند.در هنگام عبور هوا از روی اين مواد رطوبت زدايی هوا انجام ی شود دمای خشك هوا در عبوراز اين مواد افزايش می يابد، علت افزايش دما آزاد شدن گرما در اثر ايجاد ميعان بخار آب است .در واقع گرمای نهان از دست داده شده برابر گرمای محسوسی است كه هوا جذب می كند در نتيجه ميزان اختالپی هوا بدون تغيير می ماندبه عبارت ديگر از لحاظ تئوری دمای مرطوب هوای خروجی از روی اين موادبا دمای مرطوب هوای ورودی يكی است.در واقع فرآيند رطوبت زدايی شيميايی عكس فرآيند سرمايش  واردA و رطوبت زنِ است كه در ايرواشر ها اتفاق می افتد هوا با شرايط نقطه 

B دستگاه رطوبت گير می شود و سپس دمای خشك آن افزايش يافته و در نقطه

از آن خارج می شود به مشخصات و b از آن خارج می شود كه محل دقيق نقطه

نوع  دستگاه رطوبت گير بستگی دارد .

        قرار دهيم اگر جهت سرمايش عبور داده يا هوا را در معرض اسپری آب سرد

و رطوبت گيری از سيستم اسپری آب استفاده كنيم آب بايد در خارج از محفظه اسپری

توسط يك مبدل حرارتی سرد شود چون وقت‍ی كه آب سرد اسپری می شود دمای آب به دليل جذب گرمای محسوس و نهان هوا افزايش می يابد.

هنگامی كه از كويل سرد برای سرمايش و رطوبت گيرِ استفاده مِ كنيم دمای فيلم هوايی كه با سطح فلزی در تماس است شرايط هوای عبورِی از رو‍ی كويل را مشخص می كند دمای فيلم هوايی كه با كويل در تماس است در واقع بين دمای هوا

و دمای آب يا مبرو ديگر در داخل كويل است. د                              53DB

در اين حالت دمای خشك هوا دماتر و دمای مقطه شبنم و ميزان بخار آب موجو در هوا همگی كاهش می يابند اكثر فرآيند های سرمايش در تابستان به اين صورت مِباشند كه از لحاظ تئوری ابتدا هوا رو‍ی خط افقی سرد میشود و محتوای رطوبت آن ثابت

می ماند تا اينكه به حالت اشباع برسد از اين به بعد با كاهش دما روی خط اشباع

حركت كرده و دما دائما كاهش يافته و محتوای رطوبت هوا نيز كم می شود جهت اجرای اين كار هوا بايد از روی كويل سرد عبور كند داخل كويل می تواند آب سرد چيلر يا در سيستم انبساط مستقيم كه داخل آن مبرد است باشد يا اينكه هوا

اگر از سيكيلاژل استفاده كنيم توسط دميرن جريان هوای گرم ااز داخل بستر ژل ها آب موجود در حفره های اين ماده دتبخير شده و سپس بخار آب را به خارج هدايت می كنيم و در صورتيكه از كلريد ايتيم استفاده كنيم توسط گرم كودن محلول آب جذب شده درآن جذب شده در آن تبخير می شود سپس آن را به خارج هدايت می كنيم.

معمولا از سيستم رطوبت گيری شيميايی برای نگهداری شرايط در رطوبت سنجی پايين استفاده می شود همچنين اين سيستم قادر خواهد بود كه هوا را به دمای نقطه شكلی كه تمايل داشته باشيم برسانيم.

كنترل كننده های رطوبت

در كنترل كننده های رطوبت نسبی از موی يال اسب يا نايلون ها استفاده می شود كه با تغيير مقدار رطوبت در هوا تغيير طول می دهد و يك طرف آن را به پيچ تنظيم

و طرف ديگر را به يك اهرم مكانيكی ميكرو سوييچ وصل می كند ودر بعضی از كنترل كننده ها به جای ميكروسوييچ قطع و وصل از يك مقاومت

انواع كنترل كننده های رطوبت 1)كنترل رطوبت اطلاقی (قطع و وصل )2)كنترل رطوبت كانالی (قطع و وصل )3)كنترل رطوبت تدريجی )

متغير رنويستا كه دارای مقاومت است (135 اهم)كه توسط تغييرات بازوی مكانيكی كه به قسمت متحرك رنوويستامنتقل می گردد ودر نتيجه مقاومت در طی يك كورسی 135 اهم تغيير می كند.

رطوبت نسبی:مقدار بخار آب موجود در هوا نسبت به مقدار رطوبتی كه هوا در دمای معين قادر است در خود نگه دارد.

 

منبع: http://hvacr.persianblog.ir

 

عمریک  یاتاقان غلتشی به کل تعداد سیکل های تنش و بار هایی که به اجزای غلتشی وغلتک های یاتاقان وارد می شود بستگی دارد.روش استاندارد شده محاسبه تنش های دینامیکی یاتافان بر پایه ویژگی خستگی مواد  تشکیل دهنده یاتاقان که با عث خرابی در یاتا قان  میشود،می باشد. خستگی معمولی با پوست پوست شدن وورق ورق شدن در سطح یاتاقان آشکار خواهدشد.

 

علل خرابی یاتاقان

 

1-خرابی ناشی از جازدن

خرابی محلی در شیار های یاتاقان ناشی از عیب جازدن یاتاقان می باشد.این خرابی برای نمونه زمانی رخ می دهد که رینگ داخلی یاتاقان غلتشی استوانه ای به خوبی در رینگ خارجی آن حا زده نشود و یا نیروی جا زدن یاتاقان در وسط اجزای یاتاقان وارد شود.

حوزه بار رینگ یاتاقان، ناشی از بارهای  خارجی اعمال شده وشرایط گردش یاتاقان است که این حوزه  با کدر شدن شیار های یا تا قان مشخض میشود.

شیار های غیر عادی روی یا تاقان،ناشی ازپیشبار  مخربی است که از جا زدن خیلی محکم یا تاقان ویا تنظیم غیر دقیق یا تاقان روی محور ،می باشد.

 

2-آلودگی

ذرات خارجی که روی سطح یا تاقان قرار می گیرند موجب خستگی زودرس در یاتاقان می شوند.ذرات خارجی که دارای خاصیت سایندگی هستند خرابی یاتاقان را تسریع می بخشند وباعث خشن شدن سطوح و کند شدن یاتاقان می شوند.سایش زیاد موجب لقی بیش از اندازه در یاتاقان می شود.

آلودگی ها:

1-قطعات آلوده

2-گرد وخاک

3-درز گیری نا کافی

4-روانساز های آلوده

5-خرده فلز های قطعات دیگر که همراه روانساز ها به یاتاقان منتقل میشود.

 

3-خوردگی

خوردگی در یاتاقان های غلتشی ممکن است به شکل های مختلف وبه دلایل گوناگون رخ دهد. خراب

ناشی از خوردگی با سر وصدایاتاقان هنگام   کارکردن آشکار می شود.زنگ زدگی حاصل از خوردگی

توسط اجزای یاتاقان ساییده می شوند وباعث سایش سطح یاتاقان می شود.

عوامل خوردگی:

1-آببندی نا کافی در برابر رطوبت و بخا ر آب

2- روانساز هایی که حاوی اسید می باشند

3-محیط نامناسب انبار نگهداری یاتاقان ها

سایش ساچمه ها با شیار یاتاقان با خراش هایی در سطح غلتک یا تا قان ظا هر می شود. این خراش ها در مقایسه با دندانه شدن اجزای یاتاقان در اثر نصب نا مناسب  دارای لبه های برآمده نیستند

سایش میان  ساچمه هاو  شیار یاتاقان در اثر ارتعاشات در سطح هایی از یا تاقان که ساکن هستند باعث ساییدگی شدید می شوند.چنین خرابی در ماشین هایی که در حال سکون در معرض ارتعاشات هستند به وجو د خواهدآمد که راه بر طرف کردن آن ایجاد لبه های مناسب در یاتاقان ویااستفاده از ابزار مناسبی برای محافظت یا تاقان در هنگام دوران  می باشد.

خوردگی که سطح یاتاقان را از میان می برددر سطوحی رخ می دهد که انطباق آن ها با سایر اجزاء به صورت آزاد می باشد.حرکت های ریزی که در چنین سطوحی رخ می دهد با عث سایش زیادی می شود که حرکت یا تا قان را کند کرده وبه  سطح محور آسیب می رساند. را ه حل بر طرف کردن این مشکل استفاده از انطباق محکم میان این سطوح می باشد.

 

4- عبور جریان الکتریسیته

عبور مداوم جریان الکتریسیته از یاتاقان باعث ایجاد خراش های قهوه ای رنگ موازی با محور در تمام محیط غلتک و سایر اجزای غلتشی یاتاقان می شود.

 

 

 

5-روانسازی ناقص

روانسازی ناقص در اثر تامین نا کافی روانساز ویا استفاده از روانسازهای نا مرغوب  ایجاد می شود.

اگر لایه روغن کافی میان سطوح تامین نشودکه  حرکت لغزشی وسایش به وجود خواهد آمدکه علت تشکیل حفره های ریز و پوست پوست شدن سطح در غلتک های یاتا قان می باشد در مواردی که عمل روانسازی بیش از اندازه انجام می شود ،روانساز به دلیل حرکات شدید یاتاقان گرم شده وخاصیت خودرا از دست می دهند وبا عث  خرابی شدید در یا تاقان می شوند .از نگهداشتن روانساز ها در یاتاقان به خصوص در سر عت های بالا بپر هیزید.

 

علائم	علت ها	مثال
حرکت نا موزون	خراب شدن رینگ ها و ساچمه ها آلودگی لقی بیش از حد	لنگ زدن چرخ در وسایل نقلیه افزایش ارتعاشات در فن ها ارتعاشات درمیل لنگ در موتور های احتراقی
کاهش دقت	سایش در اثر آلودگی یا روغنکاری نا کافی خراب شدن رینگ ها و ساچمه ها	تکان های شدید آسیاب ها
سر وصدا با فرکانس زیاد هنگام کار کردن	لقی مجاز نا کافی	سروصدا یاتاقان ها در گیر بکس موتورهای الکتریکی
سر وصدا نا منظم	لقی بیش از حد آلودگی روغنکاری نا کافی
تغییرات منظم در سر وصدا	تغییر لقی  به علت تغییر دما خرابی غلتک ها

 

  http://masoodvahidi.blogfa.com/ :منبع  

 

موتورهاي دوراني :

موتورهای دورانی (وانکل) زير مجموعه موتورهای احتراق داخلی می باشند. اما شيوه کار آنها با موتورهای رايج پيستونی کاملاً متفاوت است. در موتورهای پيستونی يک حجم يکسان و مشخص (حجم سيلندر) بصورت پی در پی تحت تأثير چهار فرآيند, مکش, تراکم, احتراق و تخليه قرار مي گيرد؛ حال اينکه در موتورهای دورانی هر کدام از اين چهار فرآيند در نواحی خاصی از محفظه سيلندر که تنها متعلق به همان فرآيند می باشد صورت می پذيرد. درست مثل اينکه برای هر فرآيند سيلندر مربوط به خودش را اختصاص داده باشيم و پيستون بصورت پيوسته از يکی به ديگری حرکت می کند تا چهار فرآيند سيکل اتو را کامل نمايد.

موتورهای دورانی که به موتورهای وانکل نيز معروف می باشند برای اولين بار به انديشه مبتکرانه دکتر فليکس وانکل (Felix Wankel) آلمانی در سال 1933 خطور يافت و در سال 1957 اولين نمونه اين نوع موتور ساخته شد

 موتورهای دورانی همانند موتورهای پيستونی از انرژی فشار ايجاد شده بواسطه احتراق مخلوط سوخت و هوا استفاده می کنند؛ در موتورهای پيستونی فشار ناشی از احتراق به پيستونها نيرو وارد کرده و آنها را به عقب و جلو می راند. شاتون و ميل لنگ اين حرکت رفت و برگشتی پيستونها را به حرکت دورانی و قابل استفاده برای خودرو تبديل می کنند. در صورتيکه در موتورهای دورانی, فشار ناشی از احتراق، نيرويی را بر سطح يک روتور مثلث شکل که کاملاً محفظه احتراق را نشت بندی کرده است، وارد می کند. اين قطعه (روتور) همان چيزی است که بجای پيستون از آن استفاده می شود.

روتور در مسيری بيضی شکل حرکت می کند؛ بگونه ای که هميشه سه راس اين روتور را در تماس با محفظه سيلندر نگه داشته و سه حجم جداگانه از گازها, بين سه سطح روتور و محفظه سيلندر ايجاد می کند.

همچنان که روتور حرکت می کند هر کدام از اين سه حجم پی در پی منبسط و منقبض می شوند؛ و همين انقباض و انبساط است که مخلوط هوا و سوخت را به داخل سيلندر می کشد, آنرا متراکم می کند, در طول فرآيند انبساط توان مفيد توليد می کند و گازهای سوخته را بيرون می راند.

قطعات يک موتور دورانی:

موتور های دورانی دارای سيستم جرقه و سوخت رسانی مشابه با موتورهای پيستونی می باشند.

روتور:

روتور يک قطعه مثلث شکل با سه سطح برآمده يا محدب می باشد که هر کدام از اين سطوح همانند يک پيستون عمل می کند. همچنين هر کدام از اين سطح ها دارای يک گودی يا تورفتگی می باشد که حجم موتور را بيشتر می کند.

در راس هر وجه يک تيغه فلزی قرار گرفته که عمل نشت بندی سه حجم محبوس بين روتور و جداره سيلندر را بر عهده دارد. همچنين در هر طرف روتور ( سطح فوقانی و تحتانی) رينگ های فلزی قرار گرفته اند که وظيفه نشت بندی جانبی روتور را به عهده دارد.

روتور دارای چرخدنده داخلی در مرکز يک وجه جانبی می باشد؛ اين چرخدنده با يک چرخدنده ديگر که روی محفظه سيلندر بصورت ثابت قرار دارد درگير می شود و اين درگيری است که مسير وجهت حرکت روتور را درون محفظه  تعيين می نمايد.

محفظه سيلندر :

محفظه سيلندر تقريباً بيضی شکل است و شکل محفظه احتراق نيز بگونه ای طراحی شده است که همواره سه لبه روتور در تماس با ديواره محفظه قرار گيرد و سه حجم نشت بندی شده را بسازد.هر قسمت از اين محفظه به يکی از فرآيندهای موتور اختصاص خواهد داشت. ( مکش- تراکم - احتراق- تخليه)

پورتهای مکش و تخليه هر دو، در ديواره محفظه تعبيه شده اند. و سوپاپی برای اين پورتها وجود ندارد. پورت تخليه مستقيماً به اگزوز راه دارد و پورت مکش به دريچه گاز.

محفظه سيلندر :

محفظه سيلندر تقريباً بيضی شکل است و شکل محفظه احتراق نيز بگونه ای طراحی شده است که همواره سه لبه روتور در تماس با ديواره محفظه قرار گيرد و سه حجم نشت بندی شده را بسازد.هر قسمت از اين محفظه به يکی از فرآيندهای موتور اختصاص خواهد داشت. ( مکش- تراکم - احتراق- تخليه)

پورتهای مکش و تخليه هر دو، در ديواره محفظه تعبيه شده اند. و سوپاپی برای اين پورتها وجود ندارد. پورت تخليه مستقيماً به اگزوز راه دارد و پورت مکش به دريچه گاز.

لايه های اول و آخر دارای نشت بندی و ياتاقانهای مناسب جهت محور خروجی می باشد. آنها همچنين دو مقطع محفظه روتور را نشت بندی می کنند. سطح داخلی اين قطعات بسيار هموار است که اين خود به نشت بندی روتور متناسب با کارش کمک می کند. روی هر يک از قطعات دو انتها يک پورت ورودی تعبيه شده است لايه بعدی محفظه بيضی شکلی است که قسمتی از محفظه کل روتور می باشد اين لايه که در شکل بالا نشان داده شده است دارای پورت خروجی می باشد.

در مرکز هر روتور يک چرخدنده داخلی بزرگ قرار دارد که حول يک چرخدنده کوچک ثابت روی محفظه موتور می چرخد. اين دو چرخدنده مسير حرکتی روتور را تعيين می کنند. همچنين روتور روی بادامک دايروی محور خروجی واقع شده و آن را به گردش در می آورد.

توليد توان:

موتورهای دورانی همانند موتورهای رايج پيستونی از سيکل چهار زمانه استفاده می کند. که به شکل کاملاٌ متفاوتی به خدمت گرفته شده است. قلب يک موتور دورانی روتور آن است، که بصورت کلی معادل پيستون در موتورهای پيستونی می باشد. روتور روی يک بادامک دايروی روی بزرگ محور خروجی سوار شده است. اين بادامک از خط مرکزی محور خروجی فاصله داشته و همانند يک ميل لنگ عمل می کند. چرخش روتور نيروی لازم جهت چرخش محور خروجی را تامين می کند. همزمان با چرخش روتور در محفظه, اين قطعه, بادامک را در يک مسير دايروی به حرکت در می آورد به قسمی که هر دور کامل روتور منجر به سه دور چرخش محور خروجی می گردد.

همچنان که روتور درون محفظه حرکت می کند, سه حجم جداگانه ايجاد شده توسط روتور، نيز تغيير می کند. اين تغيير سايز فرآيند پمپ کردن را ايجاد می کند. اجازه دهيد روی هر کدام از چهار فرآيند سيکل چهار زمانه بحث کنيم.

مکش:

فاز مکش از زمانی شروع می شود که يکی از تيغه های روتور از روی پورت مکش عبور کند و پورت مکش در معرض محفظه سيلندر و روتور واقع شود, در اين لحظه حجم محفظه کمترين مقدار خود می باشد. با حرکت روتور حجم محفظه منبسط شده و فرآيند مکش اتفاق می افتد و در پی آن مخلوط سوخت و هوا به داخل محفظه کشيده می شود. هنگامی که تيغه بعدی روتور از جلوی پورت ورودی می گذرد محفظه بصورت کامل نشت بندی می شود تا فرآيند تراکم آغاز گردد.

تراکم:

با ادامه حرکت روتور درون محفظه, حجم محبوس شده سوخت و هوا کوچکتر و فشرده تر می گردد. وقتی سطح روتور در اين حجم بطرف شمع می چرخد حجم مربوطه به کمترين مقدار خود نزديک می شود و اين درست هنگامی است که با جرقه شمع احتراق شروع می گردد.

احتراق:

حجم محفظه احتراق گسترده و طولانی است بنابراين سرعت پخش شعله تنها با وجود يک شمع بسيار کم

است و احتراق ناقصی بدست می دهد. از اين رو در اکثر موتورهای دورانی از دو شمع در طول اين ناحيه

استفاده می شود. هنگامی که شمعها جرقه می زنند مخلوط سوخت و هوا محترق شده و فشار بسيار

بالايي را ايجاد می کنند که باعث تداوم چرخش روتور می گردد. فشار احتراق، روتور را در جهت خودش وادار

به حرکت می کند و حجم ناحيه محترق شده، رفته رفته زياد می شود. در اينجاست که فرآيند انبساط و در

نتيجه توان توليد می گردد تا جاييکه تيغه روتور به پورت خروجی برسد.

تخليه:

هرگاه تيغه روتور از پورت خروجی عبور می کند، گازهای با فشار بالا رها شده و به سمت پورت خروجی جريان می يابند. با ادامه حرکت روتور حجم محبوس فشرده می گردد و گازهای باقيمانده را به طرف پورت خروجی می راند. وقتی اين حجم به کمترين مقدار خود نزديک می شود، تيغه روتور در حال گذار از پورت ورودی است و در اين زمان سيکل جديد شروع می گردد.

يک مورد بسيار جالب در رابطه با موتورهای دورانی اينست که هر يک از سه سطح روتور هميشه در يک قسمت سيکل درگير است. به عبارتی بهتر در هر دور کامل روتور، سه بار احتراق خواهيم داشت. اما به ياد داشته باشيد که در هر دور کامل روتور محور خروجی سه دور می چرخد و در نتيجه يک احتراق برای هر دور محور خروجی .

تفاوتها با موتور معمولی:

چند مورد زير، موتورهای دورانی را از موتورهای پيستونی متمايز می کند.

قطعات متحرک کمتر:

موتورهای دورانی در مقايسه با موتورهای چهار زمانه پيستونی قطعات متحرک کمتری دارند. يک موتور دورانی دو روتوره سه قطعه متحرک اصلی دارد: دو روتور و محور خروجی. اين در حاليست که ساده ترين موتورهای پيستونی چهار سيلندر دست کم 40 قطعه متحرک دارد: پيستونها، شاتونها، ميل لنگ، ميل بادامک، سوپاپها، فنر سوپاپها، اسبکها، تسمه تايمينگ و ... . کم بودن قطعات متحرک می تواند دليلی بر قابليت اعتماد و اعتبار موتورهای دورانی باشد و به همين دليل است که کارخانه های سازنده وسايل هوانوردی ( هواپيما و کايت های با موتور احتراق داخلی) موتورهای دورانی را به موتورهای پيستونی ترجيح می دهند.

 کارکرد نرم و بدون لرزه:

تمام قطعات موتور دورانی بطور پيوسته در حال چرخش آن هم در يک جهت می باشد که در مقايسه با تغيير جهت شديد قطعات متحرک در موتورهای پيستونی از ارجحيت خاصی برخوردار است.موتورهای دورانی بدليل تقارن خاص قطعات گردنده دارای بالانس داخلی است که هرگونه ارتعاشی را از بين می برد. همچنين انتقال قدرت در موتورهای دورانی نيز نرم تر است ؛ زيرا هر احتراق در طول 90 درجه چرخش

روتور حاصل می شود. از آنجاييکه چرخش محور خروجی سه برابر چرخش روتور است پس هر احتراق در طول 270 درجه چرخش محورخروجی حاصل می گردد.اين يعنی يک موتور تک روتوره در سه ربع گردش محورخروجی خود قدرت انتقال می دهد؛ در مقايسه با موتور تک سيلندر پيستونی که احتراق در طول 180 درجه از دو دور گردش ميل لنگ يا يک ربع گردش محور خروجی آن رخ می دهد.

آهسته تر:

از آنجاييکه گردش روتور يک سوم گردش محور خروجی آن است, قطعات اصلی موتور آهسته تر از قطعات موتورهای پيستونی حرکت می کنند. که اين موضوع قابليت اطمينان به اين موتور را بالا می برد.

 چالشها در طراحی موتورهای دورانی:

   نوعاً ساخت موتورهای دورانی که بتواند استانداردهای آلودگی را پوشش دهد بسيار مشکل است. ( اما نه امکان ناپذير)   هزينه ساخت آنها معمولاً بالاتر از موتورهای رايج پيستونی است؛ بيشتر به اين دليل که تيراژ توليد آنها نسبت به موتورهای پيستونی پايينتر است.

نوعاً مصرف سوخت اين گونه موتورها بالاتر از مصرف سوخت موتورهای پيستونی است زيرا مشکل کشيده و طولانی بودن محفظه احتراق و نسبت تراکم پايين اين موتورها راندمان ترموديناميکی آنها را محدود می کند .

 

 

 

 

قطعات همزن :

1-محفظه موتور2- کليد3- صفحه اتصال  4-بدنه يا قاب موتور 5- نگهدارنده چرخ دنده  6A- استاتور 7- روتور  8- چرخ دنده 9- واشر چرخ دنده 10- نگهدارنده يا تاقان A -و - 11نگهدارنده چرخ دنده B و12-پايه يا بدنه همزن 13- همزن14-سيم رابط 15- بالا برنده 16- فنر بالا برنده 17- زغال 18-ترمينال زغال 19- نگهدارنده شفت يا محور 20- صفحه اتصال B و21- نگهدارنده ياتاقان B و22- صفحه مشخصات 23- 24 -25- 26- و27-پيچ 28- ياتاقان بدون روغن.

مراحل باز کردن همزن دستي جهت تعمير:

1- پايه،بدنه،بالا برنده،کليد و صفحه اتصال A

الف: با باز کردن پيچ هاي مخصوص بدنه همزن ،که روي موتور قرار گرفته ، بدنه جدا مي شود.

ب: بعد از باز کردن پيچ هاي مخصوص موتور را بيرون بياوريد.

ج: بالابرنده وفنر بالا برنده را از محفظه موتور خارج کنيد.

د: توسط باز کردن پيچ هاي مربوطه صفحه اتصال وکليد را جدا نماييد.

ه: توسط باز کردن لحيم ترمينال هاي کليد،کليد را خارج کنيد.

و:با قطع سيم هاي رابط از صفحه اتصال A،صفحه اتصال را خارج نماييد.(مطابق شکل).

2- چرخ دنده وصفحه اتصال B

الف:پيچ هاي مخصوص دو نگهدارنده چرخ دنده A,Bرا باز کنيد وچرخ دنده نگهدار Aرا در آوريد(مطابق شکل).

ب:چرخ دنده ها را به طرف پايه بکشيد وآن را خارج کنيد.چرخ دنده را از نظر موقعيت علامت گذاري کنيد تا موقع مونتاژبا مقابل هم قرار دادن علامت ها در دو چرخ دنده مونتاژ صحيح دو قطعه صورت گيرد. (مطابق شکل)

ج:پيچ هاي ياتاقان نگهدار B را باز کرده وياتاقان نگهدار B را در آوريد.

د: لحيم ترمينال هاي زغال را از صفحه اتصال B باز کنيد.

3- زغال

الف:با توجه به شکل ها بعد از خارج کردن صفحه اتصال B،يک پيچ گوشتي کوچک داخل سوراخ مربعي شکل زغال نگهدار نموده ولبه ترمينال زغال را به سمت پايين فشار دهيد وترمينال را خارج کنيد.

سرويس ونگهداري همزن:

1- هر گز محفظه موتور را به منظور شست شو زير آب نگيريد.

2- هنگام کار با همزن مواظب باشيد که سيم رابط با پره هاي همزن در گير نشود.

3- از به هم زدن مواد سخت وغليظ که در توان دستگاه نمي باشد خود داري نماييد.

4- سيم رابط زخمي را هر چه زود تر تعويض نماييد.

5- پره هاي همزن را پس از شستن خشک نماييد.

6- در صورتي که پره ها کج شده اند آن ها را تعمير يا تعويض نموده وهنگام جا زدن آن ها دقت کافي مبذول نماييد.

7- در صورتي که همزن در مواد گير کرده ونچرخيد بلافاصله دستگاه را خاموش کنيد.

8- سعي کنيد همزن را درون مواد ظرف روشن وخاموش کنيد تا از پاشيدن مواد به اطراف جلو گيري شود.

9-هنگام کار همزن ،دست،کفگير،قاشق و نظاير آن ها را به پره ها نزديک نکنيد.

10- از همزن براي مدت طولاني استفاده نشود (زمان بيش از 30 دقيقه مجاز نمي باشد.).

عيب يابي و تعمير همزن:

عيب1- همزن روشن نمي شود.

علت1- پريز برق ندارد.سيم رابط يا اتصال سيم به دوشاخه قطع شده است.

رفع عيب1- پس از اطمينان از برق پريز ،سيم رابط ودوشاخه را به کمک اهم متر آزمايش نموده ورفع عيب نماييد.

عيب2- همزن کار نمي کند.

علت2- کنتاکت هاي کليد اتصال کامل ندارند.

رفع عيب 2- با خم کردن کنتاکت ها اتصال را کاملآ برقرار کنيد.

عيب3- همزن روشن نمي شود

علت3- کنتاکت هاي کليد با جسم خارجي تماس دارد.

رفع عيب3- جسم خارجي را بر داريد وکنتاکت ها را تميز کنيد.

عيب4- همزن کار نمي کند.

علت4- سيم پيچ استاتور معيوب است.

رفع عيب 4- استاتور را از نظر ظاهري وارسي ودر صورت مشکوک بودن با اهم متر آزمايش نموده ودر صورت سوختن آن را تعويض نماييد.

عيب5- همزن نمي چرخد.

علت5- آرميچر معيوب است.

رفع عيب5- آرميچر را طبق مطالب گفته شده در مورد تست آرميچر ها بررسي ودر صورت لزوم تعويض نماييد.

عيب6- دستگاه روشن نمي شود.

علت 6- زغال ها کوتاه شده است.

رفع عيب6- زغال ها را تعويض نماييد.

عيب7- دستگاه روشن نمي شود.

علت 7- فنر هاي زغال معيوب است .

رفع عيب7- فنر ها را بر رسي وتعويض نماييد.

عيب8- موتور آرام مي چرخد.

علت8- بين چرخ دنده ها جسم خارجي گير کرده است.

رفع عيب8- چرخ دنده ها را تميز وگريس کاري کرده در صورت لزوم تعويض نماييد.

عيب9- موتور آرام مي چرخد.

علت9- چرخ دنده ها خورده شده اند

رفع عيب9- چرخ دنده ها را تعويض و گريس کاري کنيد.

عيب10- موتور آرام مي چرخد.

علت10- مدار الکتريکي آرميچر يا استاتور اتصال کوتاه دارند.

رفع عيب10- مدار را بر رسي وتست نموده در صورت لزوم مورد را تعمير يا تعويض نماييد.

عيب11- موتور آرام مي چرخد.

علت11- زغال ها خوده شده اند.

رفع عيب11- زغال ها را تعويض نماييد.

عيب12- موتور آرام مي چرخد.

علت12- خوردگي وساييدگي در آرميچر.

رفع عيب12- آرميچر را تعويض نماييد.

عيب13- پره هاي همزن به هم گير مي کنند.

علت 13- پره ها کج شده است.

رفع عيب13- پره ها را تعمير يا تعويض نماييد.

عيب14- پره هاي همزن به هم گير مي کنند.

علت 14- چرخ دنده از محل خود خارج شده است.

رفع عيب14- موقعيت چرخ دنده ها را اصلاح کنيد.

عيب15- پره هاي همزن به هم گير مي کنند.

علت15- خوردگي چرخ دنده ها

رفع عيب 15- چرخ دنده ها را تعويض کنيد.

عيب16- همزن دستگاه از جاي اصلي خود خارج شده است.

علت16- چرخ دنده خراب است.

رفع عيب16- چرخ دنده را تعويض نماييد.

عيب17- موتور کار مي کند اما پره هاي همزن به صورت کم قدرت حرکت مي کنند ويا اصلا" حرکت نمي کنند.

علت17- چرخ دنده ها خورده شده اند

رفع عيب17- چرخ دنده هارا تعويض نماييد.

عيب18- وقتي کليد در وضعيت 1 قرار دارد (در همزن هاي 5 سرعته ) موتور کار نمي کند يا سرعت وضعيت 1 مانند وضعيت 2 مي باشد.

علت18- ديود سوخته است.

رفع عيب18- ديود را با اهمتر تست ودر صورت سوختن تعويض نماييد.

عيب19- همزن نمي چرخد وصداي هوم مي دهد.

علت19- چرخ دنده با جسم خارجي در گير است.

رفع عيب19- چرخ دنده را تميز،تعمير ويا تعويض نماييد.

عيب20- همزن نمي چرخد وصداي هوم مي دهد.

علت20- چرخ دنده تاب دارد يا خورده شده است

رفع عيب20- آن را تعويض نماييد.

عيب21- همزن نمي چرخد وصداي هوم مي دهد.

علت21- روتور يا استاتور سوخته است.

رفع عيب21- آن را بر رسي وتعمير يا تعويض نماييد.

عيب22- همزن نمي چرخد وصداي هوم دارد.

علت22- محور روتور تاب دارد.

رفع عيب22- آن را تعويض کنيد.

عيب23- همزن نمي چرخد وصداي هوم دارد.

علت 23- مواد سخت،خيلي فشرده يا خيلي زياد است.

رفع عيب23- براي اطمينان ،همزن را بيرون از مواد روشن کنيد در صورت صحت مورد مذکور ،مواد را تنظيم کنيد.

عيب24- همزن صداي نويز ايجاد مي کند.

علت 24- پره هاي همزن تغيير شکل يافته است.

رفع عيب24- پره ها را تنظيم يا تعويض نماييد.

منبع : http://masoodvahidi.blogfa.com/

چرخ دنده های ساده
این چرخ دنده‌ها ساده ترین چرخ دنده هایی هستند که دیده اید. آنها دندانه های مستقیم دارند و محور دو چرخ نیز موازی با یکدیگر قرار گرفته اند. گاهی تعداد زیادی از آنها را در کنار هم قرار می‌دهند تا سرعت را کاهش و قدرت را افزایش دهند. شکل 1
در تعداد زیادی از وسایل از این چرخ دنده‌ها استفاده می‌شود. مثلاً ساعت های کوکی، ساعت های اتوماتیک، ماشین لباسشویی، پنکه و ... . اما در اتومبیل به کار نمی آیند، چون سر و صدای زیادی دارند. هر بار که دندانه یک چرخ به دندانه چرخ روبرو می‌رسد، صدای کوچکی در اثر برخورد ایجاد می‌شود. می‌توانید مجسم کنید وقتی تعداد زیادی از این چرخ دنده‌ها با هم کار کنند، چه سر و صدایی راه می‌اندازند؟ تازه این برخورد‌ها در دراز مدت، باعث شکستن دندانه‌ها می‌شود. برای کاهش سر و صدا و افزایش عمر چرخ دنده‌ها در بیشتر اتومبیلها از چرخ دنده های مارپیچ استفاده می‌کنند.

چرخ دنده های مارپیچ
دندانه این چرخ دنده‌ها اریب است. وقتی یکی از آنها می‌چرخد، ابتدا نوک دندانه‌ها با هم تماس پیدا می‌کنند سپس به تدریج دو دندانه کاملاً در هم جفت می‌شوند. این درگیری تدریجی همان چیزی است که هم سر و صدا را کم می‌کند و هم باعث می‌شود که این چرخ دنده‌ها نرم تر کار کنند. شکل 2
در ماشین تعداد زیادی چرخ دنده مارپیچ وجود دارد. به خاطر مایل بودن دندانه ها، هنگام درگیری نیروی زیادی به آنها وارد می‌شود. به همین علت در وسایلی که از چرخ دنده های مارپیچی استفاده می‌کنند بلبرینگ هایی تعبیه شده است تا این فشار را تحمل کند. اگر زاویه دندانه‌ها را به دقت تنظیم کنیم، می‌توان دو چرخ دنده را به دو محور عمود بر هم وصل کرد تا جهت چرخش 90 درجه تغییر کند.

چرخ دنده های مخروطی
این چرخ دنده‌ها بهترین وسیله تغییر جهت هستند. معمولاً از آنها برای تغییر جهت 90 درجه استفاده می‌شود، ولی می‌توان طراحی را طوری انجام داد که در زاویه های دیگر نیز کار کنند. شکل 3
دندانه های آنها ممکن است مستقیم یا پیچ دار باشد. اما اگر دندانه‌ها صاف باشد همان مشکل چرخ دنده های ساده را دارند. در دندانه های پیچ دار این مشکل برطرف شده است، ولی در هر دوی آنها باید محور چرخ دنده‌ها در یک صفحه قرار داشته باشد. شکل 4
گاهی می‌خواهیم محور چرخها در یک صفحه نباشند. در چنین شرایطی از چرخ دنده هایی مانند شکل روبرو استفاده می‌کنیم. شکل 5
در دیفرانسیل بسیاری از اتومبیلها از این چرخ دنده‌ها استفاده می‌شود. این طراحی امکان آن را ایجاد می‌کند که محور چرخ دنده بیرونی پایین تر از محور چرخ دنده حلقوی قرار داده شود. شکل روبرو محور بیرونی ورودی را نشان می‌دهد که در تماس با چرخ حلقوی قرار گرفته است. از آنجایی که محور محرک (Drive Shaft) ماشین به چرخ بیرونی متصل می‌شود، پایین آمدن چرخ بیرونی امکان پایین آوردن محور محرک را هم ایجاد می‌کند، پس می‌توان محور را پایینتر آورد و در عوض فضای بیشتری را به سرنشینان اتومبیل اختصاص داد.

چرخ دنده های حلزونی
این چرخ دنده‌ها زمانی مورد استفاده قرار می‌گیرند که بخواهیم تغییر زیادی در سرعت و یا قدرت ایجاد کنیم. معمولاً نسبت شعاع دو چرخ دنده 20:1 است و گاهی حتی به 300:1 و بیشتر نیز می‌رسد. شکل 6
این چرخ دنده‌ها یک خاصیت جالب هم دارند که در هیچ چرخ دنده دیگری پیدا نمی شود. چرخ بالایی (حلزون) می‌تواند به راحتی چرخ دیگر (چرخ دنده حلزونی) را حرکت دهد، ولی چرخ پایینی نمی تواند حلزون رابچرخاند. زاویه دنده های روی حلزون آنقدر کوچک است که وقتی چرخ پایینی بخواهد آن را بچرخاند، اصطکاک به حدی زیاد می‌شود که از حرکت حلزون جلوگیری می‌کند. این ویژگی به ما امکان استفاده از این چرخ دنده‌ها را در جاهایی که به یک قفل خودکار نیاز داریم می‌دهد. فرض کنید از این چرخ دنده در یک بالابر استفاده کرده ایم؛ وقتی موتور بالابر از کار بیفتد، چرخ دنده‌ها قفل می‌شوند و نمی گذارند بار پایین بیاید. معمولاً در دیفرانسیل کامیونها و خودروهای سنگین از این چرخ دنده‌ها استفاده می‌شود.

چرخ دنده شانه ای
این چرخ دنده‌ها برای تبدیل حرکت دورانی به حرکت خطی استفاده می‌شوند. یک مثال خوب برای این چرخ دنده‌ها فرمان اتومبیل است. فرمان، چرخ دنده ای را می‌چرخاند که با چرخ شانه ای در تماس است. وقتی شما فرمان را می‌چرخانید، با توجه به جهت چرخش فرمان، شانه به سمت چپ و یا راست حرکت می‌کند و باعث حرکت چرخها می‌شود. در برخی از ترازوها نیز برای چرخاندن عقربه از سیستم مشابهی استفاده می‌شود.

منبع: http://masoodvahidi.blogfa.com/